آنها دفع آنها نمىتوان كرد . 8198 من راقب العواقب أمن المعاطب . هر كه نگهبانى كند عاقبتها را أيمن گردد از مهلكه‌ها ، مراد به « نگهبانى عاقبتها » اينست كه پيش از كردن كارها تأمّل كند در عاقبت آنها بحسب دنيا وآخرت وهر چه عاقبت آن را بد داند نكند . 8199 من لم يعط قاعدا لم يعط قائما . هر كه عطا نكند نشسته عطا كرده نشود ايستاده ، يعنى كسى كه در وقت توانگرى كه نشسته از سعى وطلب ومحتاج بآن نيست عطا نكند بمحتاجان ودرويشان اگر فقير ومحتاج شود وبرخيزد از براي سعى وطلب ، حق تعالى نيز بجزاى آن سلوك أو أو را عطا نكند ، وممكن است كه « يعط » در اوّل نيز بفتح طا خوانده شود مانند دوّم وترجمه اين باشد كه : هر كه عطا كرده نشود نشسته عطا كرده نشود ايستاده ، وبنا بر اين ظاهر آن منع از مطلق طلب وسعى است ، واين كه هر كه بىسعى وطلب عطا كرده نشود با آنها نيز عطا كرده نشود پس سعى وطلب را سودى نباشد نهايت بقرينهء اخبار وأحاديث ديگر بايد كه حمل شود بر منع از سعى وطلب زياد ، واين كه هر چه مقدّر نشده از براي أو هرگاه عطا كرده نشود آن را نشسته عطا كرده نشود ايستاده نيز ، پس سعى وطلب زياد در آنها سودى ندارد ، واللّه تعالى يعلم . 8200 من لم يعط قاعدا منع قائما . هر كه عطا نكند نشسته ، منع كرده شود ايستاده ، اين همان مضمون فقرهء سابقست ، وتفاوت در لفظ « لم يعط » و « منع » است كه هر دو بيك معنى است وهر يك را بايد كه در مقامي فرموده باشد ومؤلف جمع كرده باشد و « يعط » در اينجا نيز بفتح طا خوانده مىتواند شد يعنى : هر كه عطا كرده نشود نشسته ، مانند فقرهء سابق ، ودر بعضي نسخه‌ها اين فقره نيست .